26 augustus 1894: Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (voorloper PvdA) opgericht

26 augustus 1894: Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (voorloper PvdA) opgericht

Op 26 augustus1894 werd de Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (SDAP) opgericht, de voorloper van de PvdA. De partij kwam voort uit een splitsing in de enige socialistische partij op dat moment, de Sociaal-Democratische Bond. Er was een richtingenstrijd gaande waarbij de meerderheid onder leiding van Domela Nieuwenhuis richting het anarchisme bewoog, en een minderheid onder leiding van Pieter Jelles Troelstra de voorkeur gaf aan de sociaaldemocratie. De oprichting van de SDAP was het ontstaan van een mildere…

Verder lezen

1885: De Nationale Volksvergadering wordt uitgeroepen in Den Haag

1885: De Nationale Volksvergadering wordt uitgeroepen in Den Haag

Op 20 september 1885 werd in Den Haag de Nationale Volksvergadering uitgeroepen, een soort arbeidersparlement. Het gebeurde op een grote demonstratie voor stemrecht van allerlei verenigingen, aangevoerd door de Bond voor Algemeen Stem- en Kiesrecht en de Sociaal-Democratische Bond. De eerste (bijna unaniem) aangenomen motie luidde: “Dat ten spoedigste het Algemeen Kiesrecht, bij de Grondwet gewaarborgd moet worden verleend. (…) dat een langer negeeren van dezen volkseisch een misdaad is te noemen, en de mogelijke…

Verder lezen

1881: Eerste socialistische partij in Nederland opgericht, de Sociaal-Democratische Bond

1881: Eerste socialistische partij in Nederland opgericht, de Sociaal-Democratische Bond

Het is deze maand 137 jaar geleden dat de allereerste socialistische partij van Nederland werd opgericht, de Sociaal-Democratische Bond. Een van de belangrijkste punten van de partij was het algemeen kiesrecht en de afschaffing van het koningshuis. Ferdinand Domela Nieuwenhuis was als voorman een van de belangrijkste figuren in de SDB. Als dominee had hij leren preken en met zijn toespraken werd hij beroemd bij vriend en vijand. Ook was hij erg rijk, waardoor het…

Verder lezen

Berend Bymholt (1864-1947): eerste geschiedschrijver socialistische beweging NL

Berend Bymholt (1864-1947): eerste geschiedschrijver socialistische beweging NL

Berend Bymholt (1864-1947) was een van de eerste socialisten/anarchisten uit de Nederlandse geschiedenis, en de eerste geschiedschrijver van de Nederlandse socialistische arbeidersbeweging. In de jaren 1880 was hij betrokken bij de Sociaal-Democratische Bond. Hij schreef artikelen voor minstens 8 kranten. Tussen 1890 en 1895 schreef hij aan de eerste geschiedschrijving van de Nederlandse socialistische arbeidersbeweging. Het was meer een gigantische verzameling van feiten en gebeurtenissen dan een verhaal. Deel 2 heeft hij nooit afgemaakt. In…

Verder lezen