26 augustus 1894: Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (voorloper PvdA) opgericht

26 augustus 1894: Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (voorloper PvdA) opgericht

Op 26 augustus1894 werd de Sociaal-Democratische Arbeiderspartij (SDAP) opgericht, de voorloper van de PvdA. De partij kwam voort uit een splitsing in de enige socialistische partij op dat moment, de Sociaal-Democratische Bond. Er was een richtingenstrijd gaande waarbij de meerderheid onder leiding van Domela Nieuwenhuis richting het anarchisme bewoog, en een minderheid onder leiding van Pieter Jelles Troelstra de voorkeur gaf aan de sociaaldemocratie. De oprichting van de SDAP was het ontstaan van een mildere…

Verder lezen

1891: Revisionist Koos Vorrink (SDAP) geboren

1891: Revisionist Koos Vorrink (SDAP) geboren

Op deze dag in 1891 is Koos Vorrink geboren, een van de belangrijkste Nederlandse revisionisten die potentiële socialisten of communisten lekker maakte voor de sociaaldemocratie. Vorrink had via de AJC grote invloed op de sociaaldemocratische jeugdcultuur, die steeds meer verburgerlijkte. Al vanaf de oprichting had de SDAP een meer burgerlijk karakter dan haar linkse tegenhangers, eerst de anarchistische SDB, en later het communistische SDP. In de loop van de tijd verburgerlijkte de SDAP meer en…

Verder lezen

1886: Palingoproer breekt uit in de Jordaan

1886: Palingoproer breekt uit in de Jordaan

Op 25 juli 1886 barstte in Amsterdam het tweedaagse Palingoproer los, dat begon als onschuldig volksvermaak, maar eindigde in een opstand op bebloede barricaden. Op een bloedhete zomerdag waren honderden bewoners van de Jordaan aan het palingtrekken. In dit spel wordt een paling aan een lijn gehangen die over de gracht is gespannen; mensen varen er in een boot onderdoor en proberen de paling te grijpen, maar vallen dan vaak in het water. Twee patrouillerende…

Verder lezen

1886: Johan Herman Geel pleegt mislukte aanslag op politiecommissaris Stork

1886: Johan Herman Geel pleegt mislukte aanslag op politiecommissaris Stork

Op 4 juli 1886 pleegde de socialist Johan Herman Geel een mislukte moordaanslag op de zeer gehate politiecommissaris Stork. Geel werd hardhandig opgepakt en verdween voor 8 jaar achter de tralies. Stork had zich in de jaren 1880 ontpopt tot een echte socialistenjager. Een half jaar eerder nog had hij bevel gegeven tot het uiteen slaan van een grote socialistische vergadering. Hierbij vielen veel gewonden, waaronder een zwangere vrouw. Alle Amsterdamse socialisten haatten Stork. Toen Geel…

Verder lezen

1885: De Nationale Volksvergadering wordt uitgeroepen in Den Haag

1885: De Nationale Volksvergadering wordt uitgeroepen in Den Haag

Op 20 september 1885 werd in Den Haag de Nationale Volksvergadering uitgeroepen, een soort arbeidersparlement. Het gebeurde op een grote demonstratie voor stemrecht van allerlei verenigingen, aangevoerd door de Bond voor Algemeen Stem- en Kiesrecht en de Sociaal-Democratische Bond. De eerste (bijna unaniem) aangenomen motie luidde: “Dat ten spoedigste het Algemeen Kiesrecht, bij de Grondwet gewaarborgd moet worden verleend. (…) dat een langer negeeren van dezen volkseisch een misdaad is te noemen, en de mogelijke…

Verder lezen
1 20 21 22 23 24